Επίδραση των Εποχών στις Διατροφικές Προτιμήσεις;

Ποια η επίδραση των εποχών στις διατροφικές προτιμήσεις;

Οι διατροφικές προτιμήσεις δεν καθορίζονται μόνο από τις προσωπικές μας προτιμήσεις ή τις πολιτισμικές επιρροές, αλλά και από τις εποχές του χρόνου. Καθώς οι καιρικές συνθήκες και οι διαθέσιμες τροφές αλλάζουν, αλλάζουν και η διατροφή μας. Ας εξετάσουμε πώς επηρεάζουν οι εποχές το φαγητό που τρώμε και πώς αυτές οι αλλαγές σχετίζονται με τη διατροφική μας υγεία.

Εποχές και διαθεσιμότητα τροφίμων: βασικός παράγοντας για τις διατροφικές προτιμήσεις

Οι εποχές επηρεάζουν σημαντικά τις διατροφικές μας επιλογές μέσω της διαθεσιμότητας των τροφίμων και των καιρικών συνθηκών. Το πιο βασικό χαρακτηριστικό των εποχών αποτελεί η διαφορά που υπάρχει στη διαθεσιμότητα φρούτων και λαχανικών. Το χειμώνα η διαθεσιμότητα φρούτων είναι πιο περιορισμένη σε σχέση με το καλοκαίρι. Το αποτέλεσμα είναι το γεγονός αυτό να έχει επίδραση και στην συχνότητα κατανάλωσης τους από τα άτομα. Αντίστοιχα και η διαθεσιμότητα των λαχανικών αλλάζει ανάλογα με τις εποχές, επηρεάζοντας και τη συχνότητα κατανάλωσης τους. Για παράδειγμα, αρκετοί έχουν μεγάλη αγάπη με τη χωριάτικη σαλάτα το καλοκαίρι σε σχέση με τις άλλες σαλάτες, με αποτέλεσμα να τρώνε περισσότερη ποσότητα λαχανικών το καλοκαίρι.

Επιπλέον, διακυμάνσεις στις διατροφικές προτιμήσεις υπάρχουν και λόγω της θερμοκρασίας. Το καλοκαίρι, για παράδειγμα, προτιμάμε ελαφριές και δροσερές τροφές όπως φρούτα, σαλάτες και κρύα ροφήματα, λόγω της ζέστης και της ανάγκης για ενυδάτωση. Αντίθετα, τον χειμώνα αναζητούμε θερμαντικά και πλούσια σε ενέργεια τρόφιμα όπως σούπες, πιάτα με κρέας και πιάτα με υδατάνθρακες, για να αντιμετωπίσουμε το κρύο και να ενισχύσουμε την ενέργειά μας. Επομένως, οι κλιματικές συνθήκες και οι θερμοκρασίες επηρεάζουν άμεσα τις προτιμήσεις μας για συγκεκριμένα τρόφιμα, καθώς οι άνθρωποι τείνουν να επιλέγουν τρόφιμα που είναι κατάλληλα για την εποχή, τόσο από άποψη θερμοκρασίας όσο και θρεπτικής αξίας [1].

Πώς επηρεάζουν οι εποχικές διακυμάνσεις τη διατροφική υγεία;

Οι εποχικές διακυμάνσεις μπορούν να έχουν τόσο θετικές όσο και αρνητικές επιδράσεις στη διατροφική υγεία. Τους καλοκαιρινούς μήνες, η αυξημένη κατανάλωση φρέσκων φρούτων και λαχανικών μπορεί να αυξήσει την πρόσληψη βιταμινών, μετάλλων και αντιοξειδωτικών. Τον χειμώνα, ωστόσο, η διατροφή μπορεί να γίνει πιο μονότονη και πλούσια σε θερμίδες, αυξάνοντας τον κίνδυνο για αύξηση βάρους και ανεπάρκεια σε ορισμένα θρεπτικά συστατικά εάν δεν καταναλώνονται επαρκείς ποσότητες φρούτων και λαχανικών. 

Επιπλέον, οι αλλαγές στις διατροφικές προτιμήσεις ανάλογα με τις εποχές δεν συνάδουν αρκετές φορές με τις ανάγκες του οργανισμού. Αυτό το γεγονός μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα για τον οργανισμό και την υγεία. Για παράδειγμα οι ανάγκες του οργανισμού σε αντιοξειδωτικά και βιταμίνες είναι αυξημένες τον χειμώνα, λόγω των ιώσεων και των ασθενειών. Η μειωμένη πρόσληψη φρούτων και λαχανικών κατά του χειμερινούς μήνες δεν προσφέρει τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά για τη σωστή θωράκιση του ανοσοποιητικου συστήματος.

Εκτός από τα παραπάνω, οι κρύες θερμοκρασίες του χειμώνα οδηγούν και σε μειωμένη πρόσληψη νερού. Το γεγονός αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αφυδάτωση κατά τους χειμερινούς μήνες, καθώς πολλά άτομα πίνουν τόσο λίγο νερό και δεν καλύπτουν τις ημερήσιες ανάγκες. Η αφυδάτωση ειδικά αν είναι παρατεταμένη μπορεί να οδηγήσει σε πονοκέφαλο, μυϊκές κράμπες

Η εποχή επηρεάζει την όρεξη;

Η εποχή μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την όρεξη. Το καλοκαίρι, λόγω της υψηλής θερμοκρασίας, πολλοί άνθρωποι έχουν μειωμένη όρεξη και προτιμούν πιο ελαφριές τροφές. Τον χειμώνα, αντιθέτως, η όρεξη τείνει να αυξάνεται. Αυτό συμβαίνει γιατί ο οργανισμός προσπαθεί να διατηρήσει τη θερμοκρασία του σώματος, κάτι που συχνά οδηγεί σε μεγαλύτερη κατανάλωση θερμίδων και πλούσιων σε ενέργεια τροφών [2]. Αυτό με τη σειρά του μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση βάρους και λίπους κατά του χειμερινούς μήνες. Επομένως, είναι πολύ σημαντικό κατά τους χειμερινούς μήνες να δώσουμε βάση σε τρόφιμα θρεπτικά, με υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες και πρωτεΐνη. Αυτά τα τρόφιμα θα μας χορτάσουν και θα περιορίσουν αυτήν την αύξηση στην όρεξη κατά τον χειμώνα. 

Εποχιακά τρόφιμα και υγεία

Η κατανάλωση εποχιακών τροφίμων μπορεί να θεωρηθεί πιο υγιεινή για διάφορους λόγους. Τα εποχιακά τρόφιμα είναι συνήθως πιο φρέσκα και περιέχουν περισσότερα θρεπτικά συστατικά, καθώς δεν έχουν αποθηκευτεί για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Επίσης, είναι πιο πιθανό να έχουν λιγότερα φυτοφάρμακα και συντηρητικά, καθώς δεν χρειάζεται να συντηρηθούν για μεταφορά από μακρινές περιοχές. Η κατανάλωση λοιπόν των εποχιακών τροφίμων είναι άκρως συνυφασμένη με την υγεία, αφου πρόκειται για τρόφιμα πλούσια σε βιταμίνες και ιχνοστοιχεία και χωρίς χημικά πρόσθετα. Επιπλέον, η κατανάλωση εποχιακών τροφίμων υποστηρίζει τη βιώσιμη γεωργία και τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος

Συμπερασματικά

Η διακύμανση των εποχών οδηγήσει αντίστοιχα και σε διακύμανση στην πρόσληψη τροφών και στις διατροφικές προτιμήσεις. Οι αλλαγές αυτές ενέχουν τον κίνδυνο εμφάνισης διατροφικών ελλείψεων και δυσλειτουργιών στον οργανισμό. Επομένως, απαιτείται προσοχή κυρίως κατά τη χειμερινή περίοδο στην επαρκή πρόσληψη φρέσκων φρούτων, λαχανικών, νερού και τέλος στην ρύθμιση της όρεξης. Αν χρειάζεστε βοήθεια στα παραπάνω μη διστάσετε να συμβουλευτείτε έναν διαιτολόγο-διατροφολόγο.